پست مدرنیسم و جامعه ایران

دومین جلسه مناظره دکتر بیژن عبدالکریمی و حجت‌الاسلام دکتر علیرضا قائمی‌نیا در برنامه این هفته مجله فرهنگی زاویه در شبکه چهار (چهارشنبه شب ۲/۱۱/۱۳۹۲)، ساعت ۲۰:۳۰.

این هفته نیز به دنبال مناظره هفته گذشته، در برنامه مجله فرهنگی زاویه دکتر بیژن عبدالکریمی و حجت‌الاسلام دکتر قائمی نیا در خصوص تأثیرات فرهنگی و اجتماعی شرایط پست مدرن بر جامعه ایران و نحوه رویارویی ایرانیان با روند پست مدرنیسم به بحث خواهند نشست. دوستان علاقمند را به پیگیری این بحث مهم و اظهار نظر در باره آن دعوت می‌کنیم.

 

فایل صوتی این مناظره در سایت «سیمافکر» به آدرس زیر قابل دسترسی است.

http://simafekr.tv

پست مدرنیسم و جامعه ایران

مناظره دکتر بیژن عبدالکریمی و حجت‌الاسلام دکتر علیرضا قائمی‌نیا در برنامه این هفته مجله فرهنگی زاویه در شبکه چهار (چهارشنبه شب ۲۵/۱۰/۱۳۹۲)، ساعت ۲۰:۳۰.

این هفته در برنامه مجله فرهنگی زاویه دکتر بیژن عبدالکریمی و حجت‌الاسلام دکتر قائمی نیا در خصوص تأثیرات فرهنگی و اجتماعی شرایط پست مدرن بر جامعه ایران و نحوه رویارویی ایرانیان با روند پست مدرنیسم به بحث خواهند نشست. دوستان علاقمند را به پیگیری این بحث مهم دعوت می‌کنیم.

 

فایل صوتی این مناظره در سایت «سیمافکر» به آدرس زیر قابل دسترسی است.

http://simafekr.tv

ملاحظاتی پیرامون سرشت «علم کلام جدید» و کارآمدی یا ناکارآمدی آن

این مقاله متن پیاده­‌شده و اصلاح‌­شده اظهارات بیژن عبدالکریمی در برنامه زنده تلویزیونی «زاویه»، شبکه چهار، با عنوان «کارآمدی یا ناکارآمدی علم کلام جدید»، مورخ ۱۳۹۰/۵/۲۶ و ۱۳۹۰/۶/۲ است. حجت‌­الاسلام دکتر احمد واعظی، عضو هیئت علمی باقرالعلوم، میهمان دیگر برنامه بودند. مقاله را از اینجا دریافت کنید.

ما و مدرنیته به روایت شریعتی

این نوشته متن کامل پاسخ­های دکتر عبدالکریمی به پرسش­هایی است که از سوی کارشناسان برنامه تلویزیونی «مجله فرهنگی زاویه» برای مناظره‌­ای تلویزیونی در همین برنامه، به تاریخ چهارشنبه ۱۳۹۲/۳/۲۹، با عنوان «ما و مدرنیته به روایت شریعتی» تعیین شده بود. حجت‌­الاسلام دکتر عبدالحسین خسروپناه، میهمان و طرف دیگر مناظره در این برنامه بودند.

ـ درک و دریافت شریعتی از مدرنیته، چقدر دقیق، غیررمانتیک و غیرتقلیل­گرایانه بود؟

ـ برخلاف آن چه ظاهر این پرسش نشان می­دهد، به اعتقاد من و بر اساس تحلیلی که صورت خواهم داد، معنای این پرسش کاملاً روشن نیست. به تعبیر ساده­تر، این پرسش چندین معنا دارد یا متشکل از  چند پرسش است که خود را در شکل پرسش واحدی نمایان می­کند، در حالی که به هیچ­وجه سؤالی ساده و با معنا و مضمونی واحد نیست. برای این که این پرسش معنای روشن خود را پیدا کند و نیز برای روشن شدن افقی که پاسخ پرسش باید در آن افق جستجو شود، ناچارم خیلی سریع به طرح یکی، دو مبنای معرفت­شناسانه بپردازم.

مقدمه اولم در این بحث این است: فهم یک کنش است. فهمیدن خود یک کنش و یک فعل است و میان کنش یا فعل با نظر، شناخت و فهم مرز مشخصی وجود ندارد، همان­گونه که میان «اراده و فاهمه»، میان «خواستن و دانستن»، میان «فهم و تفسیر»، و میان «دانش و ارزش» مرز آشکاری وجود ندارد. لذا، فاهمه هیچ­گاه از اراده جدا نیست. بر اساس این مبنای معرفت­شناسانه، باید گفته شود هر گونه فهم یا دانستنی، مبتنی بر نوعی خواستن است، و هر خواستنی، مبتنی بر نوعی فهم و دانستن. همچنین، هر فهمی نوعی تفسیر و هر تفسیری نوعی فهم است؛ هر دانشی با ارزشی قرین است و هر ارزشی با نوعی دانش.

ادامه نوشته

سخنرانی در دانشگاه مفید

سخنرانی بیژن عبدالکریمی تحت عنوان «ضرورت مواجهه پدیدارشناسانه با فرهنگ و تمدن غرب» را از

اینجا دریافت کنید.

تأملاتی پیرامون به‌اصطلاح «الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت» (گفتگو)

گفتگوی بنیاد ملی نخبگان (اصفهان، کارگروه الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت) با بیژن عبدالکریمی

دریافت متن کامل مصاحبه

مقدمه: در ابتدا برای شکل دادن به مسیر بحث ناچارم يکي، دو مقدمه به­‌ظاهر بي­‌ربط را خدمت­تان عرض کنم. برخی از مقدمات در بسیاری از بحث­ها تکرار می­شود و همین تکراری بودن آنها از یکسو گوینده را به سبب تکرارگویی شرمنده و خجل می­سازد و هم احتمالاً برخی از خوانندگان و دنبال­کنندگان مباحث و جریان­های فکری را ملول و آزرده می­کند. اما به هر حال، برای آغاز هر بحثی نیازمند شروع از نقطه­‌ای هستیم که گاه تکراری به نظر می­رسد اما به نظر اینجانب ضروری می­نماید.

مقدمه بی­‌ربط اولم دعوت به اندیشیدن به سرشت شناخت و تفکر است. پرسش این است: اساساً شناخت و تفکر چيست؟ در اینجا نمی­خواهم وارد برخی مباحث بنیادین معرفت­‌شناختی (اپيستمولوژيک) شويم، و فرضاً منابع شناخت یا معیارهای شناخت را تعیین کنیم، بلکه فقط خواهانم بر برخی از وجوه و اوصاف تفکر اصیل دست گذارم که به بحث کنونی ما آید و افق حرکت نظری ما را در خصوص بحث از آنچه به­‌اصطلاح «الگوی پیشرفت اسلامی ایرانی» خوانده شده است، روشن نماید.

نماید.

نکاتی پیرامون مناظره درباره «اسلامی­سازی دانشگاه­ها»

برادر بزرگواری با نام مستعار «بنده خدا»، در تاریخ ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ ملاحظات و پرسش­هایی انتقادی را در وب‌سایت اینجانب در ارتباط با مناظره بنده با حجت­الاسلام سیدمحمود نبویان، نماینده مجلس، در خصوص «اسلامی­سازی دانشگاه­ها» که به دعوت بسیج دانشجویی دانشگاه علم و صنعت و در همین دانشگاه در تاریخ ۱۳۹۱//۱۲/۱۵ برگزار شده بود، مطرح نمودند. به حکم وظیفه پاسخ­های کوتاه زیر را به صورت زیر خدمت­شان معروض می­دارم: (متن کامل پرسش‌ها و انتقادات در زیر همین یادداشت آمده است.)

۱. فرموده بودند که مناظره اینجانب با حجت­الاسلام نبویان «مناظره بی­کیفیتی بود. در مورد همه چیز صحبت شد الا موضوع جلسه». با ایشان موافقم که مناظره از سطح علمی مطلوب بسیار فاصله داشت. دلیل آن هم این است که مناظره امری دو طرفه است و سطح آن به سطح بحث دو طرف بستگی دارد. ناقد محترم باید اظهار نظر می­نمودند که این کدامیک از طرفین مناظره­ــ یا احیاناً هر دو طرف آن­ــ و به کدامین دلایل سبب اصلی عدم شکل­گیری یک مناظره با کیفیت علمی مناسب گردیده­اند.

ادامه نوشته

مواجهه‌های اصیل و غیراصیل با سنت تاریخی

توضیح: متن زیر یادداشتهای دکتر بیژن عبدالکریمی برای ارائه سخنرانی در دانشگاه تهران، به مناسبت روز جهانی فلسفه در سال ۱۳۸۹ است، که هنوز ویرایش نهایی نیافته است.

هدف این بحث: همانگونه که هایدگر متذکر می‌شود، ما با گذشته، مآثر و میراث فرهنگی و سنت تاریخی خود دو گونه مواجهه می‌توانیم داشته باشیم: مواجهه اصیل و مواجهه غیراصیل. هدف این بحث نشان دادن دو نحوه مواجهه اصیل و غیراصیل با گذشته و با سنت تاریخی خودمان و ارائه پاره ای از  اوصاف هر یک از دو نحوه مواجهه و برجسته کردن وصف توتالیتر و تمامیت‌خواه هر دوی آنهاست.

ادامه نوشته